In processu Francisci Antonij Español, super iurisfirma gravam[inum] factorum pro eodem firmante
Full text
-^3 .Folj IN PROGESSV FRANCISCI -Antónij Efpañoljfupeir iurisfírma grauam.fa6lorum . r" ^^ ' 'r Pro eódem Firmante —'Ok r• EXAND O avna parte lo que porla de Fraricifco Antonio Eípañol tengo dicho, en el incidente que V.S. ha declarado ,pronunciando fer profcguiblcs los agrauios deduzídos por parte del Firmante, t* lo quai también és de coníideracion para la deciíio de ella caula, yfu original jufticia* Solo refta íatisfazer al Dubio,queíá parte contraria mueue en fti cédula dedefeníiones,_y V. S. ha reprefcntado en las Informaciones, diziendo,que las Ordinaciones de la Santa Cofadria dé nueftra Se-^ ííorg^deí Portillo diíponen,que el que pretende fer CofadrCjdefpues deícr admitida fu prefentacion, ha de hazer realmente, ycon efFe- ¿lo fus prouan^as de buena naturaleza,ypurezade íángfe,cnlas mil^ mas partes ylugares donde tuuierc la defccndencia el pretendiente, en la forma infraferipta yfígoiente. Prifneramente, áando fugenealogía alos tylfapordomoSyConfejero,y Secretario de dicha CofadcJa-tCsrc. Yque efta Ordinacion induze forma fubftanciar, como fe coílige de aqueiías palabras,uf« laforma wfrafcrtpta yffuie'nie^t'SL nocatisj, ml.non dií^ hiumper tex.iÜumJS.de legih. nam illud gerundiura, dandofimponit ne r'eíjicatení petenti, vtténeatur daregenealogiam príedi¿lis perfonis in ñatuto expr^fsis, ve tradic Peroi. q. 24. ««««4. lo. "Báptif. c^fin.in praB. %.T^. cSp.^ 6.num. i. ypárticularrhenteqúandó 'ér'eífatuco vio de* la páíabráyíTfw^jVtin fídftro cafu, fecundum Grat.confi 6.nu. 14. lik I . Go^aditt.conf.y i^.nu. i^.^finfufra¿Alde.Mafc.concl^.mfn. C^o fuppoíito le pretende, qha faltado el dicho Efpañoi en elle rcquiíito fubftanciaho forma >pornoauer dado fu genealogía alos dichos Máyordomo,Gonfejero,y Secrotatid.^orqiTe'tan folamen- 'cc fe dio al Sacretario,y no aios otrosjy affi parece que es nullo quan to fe ha hecho,aunque do fuyo fea cofa ieue.^.^rí./« Livff-. de líber. ^
Anegaciones en fauor '''Irt l¡^rrd/dSnlt'^oS^^^ yunque no fe humeíTc dad^dafganl^múcho menos que vicie,opueda viciar las demas di- -ntLTuaTeTm'eítí^^^ Cof.drU i. nu^ra Sa.. del PerdSe, -defde fu principio, ydeprefeme^ha tenido ytiene porfundamento^y guáir ¿t JJoUyimente el admitirfiempre por Cfdres P^f luena naturaleza,Chriñianos 'Viejos ,y defcendientes de td^.l ‘Aunque ,es 'verdad, quehafta oy todoslos que hanfido admitidos en Cofadres, han hecho fus prouancas,pero fuccintamenteyy de palahra^por lo qnal no ha con Hado, ni confia de lasprcuancas de los Cofadres admitidos, yconfidera o, que para henejido,'Vtilidad,autoridad, yeflimacipn defta Santa Cojadria, Xonuiene,que de aquí adelantefe hagan cón.ma4 rigor que hajia l^[ f'’® Mancas de los que quifterenfer admitidos en Cofadres de eU,yque :fo'venidero confie por e frito, de la nátnraiezjt ydélos Cofadres JichaCofadm ,que afiifm mercedes 'viejfen,que eranfruidos f ^acerca defio-, alo qual,cpmo cofa tan juñaydeuida, por todoyl dicho Captr mío concorde,nemine difrepantefuerefiondido,refuelto ydelik^^ ,qm ytodoslosqíie de aquí adelante quifierenfr admitidos en^Cofadus defia San ^ta Cofadria,ayan dehazer., yhagan realmente ycon ejfeBo fus prouancas^ enlas mifmas partesylugares donde tumereladefendencia el pretendiente, en lafcrmainfrafripta yfiguiente. Primeramenu,dandofgenealogía alos ayordomos,Confjero,y Secretario dedicha Cofadria ,yantedichos fi ayan de hazer yhagan las informaciones de los''que pretendieren fr Cofa:^ dres,yefioporpYocefo.f : De ella raíPAprpeniial fe collige con ctudcncia, que elblanco y fin principal de cfta Or^inacipn ,fplo es ordenar ydifpQftcr ,que fe hagan las prueuás por efcíitOaCX ttaá'iús in lfin.ff.de héered.inñ. Deci, confia oi.n'um.j^.Albert. ‘BrunJntraB.de ñatu.exclud.fioem. art.6. q^iq- Burfat.conf.i ^o.num.i <^.<iAlder.Mafar.concluf.2.nu.iy6. Colligcíe cambien ,qne la obligación de dar la genealogia alos tres,no es forma fubftanciabfino vn preludiólo preparatorio para las prueuas.y aífi vna lene folcmnidadjCuya cmiííió no vicia el a¿to,/.i. infi.'vhíBart.ff.de'ventre infii* Yque
de Francifco Antonio Erpaííol. 3 Yqefto fea de Icuc foíemnidad patct-Prímo^quia eius oridííio pa rum,velnihii veritatiobeft,veluti quía alicer de ca conftare pcteft, quam perdídtamroIemnitateiTi,fecundum ‘Bart.m d.l.i.infn.fer tex. mcap.qHoniam contra de proba. Secundo dicitur etiam foleninitas Icuis,quia non eft fundara ín aliqua racione vrgencijfecundum ‘Baldan l.hac confultipma,C.qui teñam.fa.Alex.conf9%.nu.\o.lih.4..T^n\o dicicur eciamieuis folemnicasdn ijsin quibus ex bono,&íequo,& Tola vericace infpeaa procedicur,quod eíl de apicibus,& fubcilitatibus iu iis,veiuti quia non tangir veriratem &fubilátiatil rei,vel negotij, fcd potius rigorem quédam,cuius omiíTio non vhhtj.fiferuum, %.fequi~ tur,ffM ^erhor.oblíg. Quarto eciam dicitur leuis foíemnicas illa,cuius omiílio fubftantiá fácil nonmutat/ecundum ‘Bar.mli.^.fí pkres.ff. deexerch. Quinto de vitimo dicitur leuis folemnitasjqu^ ex conlucrudinc poteft oraicci,& qu^ qnandoq; reruaturj<S<: quandoq; ac frpe praecerniit£Ítur,vc per d.l. i.de •v entre injpi.nctant tbi ‘Bart. (¿r» late decía rat ‘Beroi. conf. 8 7 .nu. 8.Cf7*feqq.lih. 5.beneFontanel. clauf.i.nu.S.'z-bi altos rejert. In quolibec ex.his feníibus, velin qualibetacceptione coiíigitur,hanc de qua tradiamus eíTe leuem íokmnicatem,& ideo nihil de ea dióium fuiíTein proemio Ordinationis. Porque como dizen comunmécelos DD.del proemio delEftacuto fecolligefu caufafínal. Tiraq.tntraH.cejpinte cauj'a inlimita.nu.ó^.y ella es la queamoliajO re ílriñefu ¿'úpoiic'iot),Camil.GalmJe n^erh.ftg.lib.s.cap.i^.n.io Hora. Carpa.adflatu.Medtola.i.p.in príelud.n.4.j 2.p.c.iy^.n.2. C57*feqq> De íuerce,que íi alguna cofa íc puede dczir de forma yfubftancia en eíía Ordinacion,es el auer de hazer las prueuas por eferito ,ylo demás es^na módica yleueíbleranidad,de qua non eft curandüjduna modo hnis con[ecjpiAtur,cap.eHÍdent¡a de accufa euí~^an.conj',j o.nA4, Bardelon.conf^i^.num.2^.^feqq.áonát dize eftas palabras, que fon muy apropofteo para nueftro cafo: Quando enim per aclum.equipoll?n tem laem effeEvus tpfo ture refultat ,Onihil interefi Principis magisfuiífe fecurumper'veramfolutionem afftBuutn^ quam per cautionemfdeiufortd, cu íllms finalís mtentiofuerit poenitus effeBuata per aquipodens ,nempe per realemfclutwftein,dubioproculnoneH: curandumde qualitate commiliionis MarchionaJis requiremis camionem Jideiufiriam ,cumforma füerit reBe tmpletaper ^qmpoüens acidem effsBus fubfequutmdta Andre.zAlcia.con~ fu.Si‘num.4.hb.2.Cachera.decif92.num.is. Ypor efto podemos dezir con el miímo Bardeíon.que efta forma no es prccifla yneceílita- 2tina
4Anegaciones en fauor tiua,fíno cauíatiua,ía qual fe puede cumplir per ¿equipollens, porque quando fe atiende mas al eíFcóto que al modo ,entonces non eíl curandüm de modojimo forma per xquipollens adimpletur, \ulfi,con I.’Burfat.confj^.nH.í^s.i 47* donde dize ,formam dataiti poíTc fpernijvel omiccijquando modus feruatus fufficit facisfa ceremeíiti <^'ifponenús,Afín.mpraxi.%.i.cap.j^o. ylo declara lindamente Sanche'^de matrim.lií.^.dijput. $4. num. 27.donóc dize,que lo q fe pone para inftruccíon,vel tanquam praeparatoriü iudicij, vel prx- Iudium,etiam íi fít de ordine,non inducit formam,ex craditis áFelin. in cap.eum dÜeBa.m.ó.in ^ó.fingu. de rejcrip.y que aíli fu omiílió no vicia en manera alguna. ^ Efto procede llanamente,quando no ay claulula irrítate yanulla tiua, como ñola ay en efta Oíáína.cion,ftcünáum Al^kFelin.^alios tHcap.cum teBa.num.6.de rejerip, bárdelo», conj'.^g.numer. 28. donde ize,quc entonces forma,non dicitur pratciíía ,&neceííiratiua ,fed cau.aciua,& ^^nc a(5lus nó reícinditur per indebicíí modü,quia de eo non curamus dümodo habeamus eíFe<aum,M¿. in Iñn.^.ñn.ff. quod metHscAu. F<inn,deúf.^ 7i,nHmAQ.ii. SeraphUeán^o^.num.uc^de- «««*.40.41. YaíTi en efta OrdifroIemnidad,la que concierne ala oblioptime declarat ia 1(''““T ‘’Í'T'Í?’’”" '’xodumfJlendi ^uLm íS«« dpudficri, -vtl memímri:,qm im¡Jfo,n„¿m ,-vel mldUÍ iineriuurprm«diaum,tmc iU«i,lket fmittm Ínter alia reauifíta de forma écuntSldlTa oíHan,perfina, otJaAÍT'^PfT^7'’"”‘FC-deiurede¡il,. »o a/cShtSií C A en el Eftatuto ft^ndaw'r ¿Y° forma fub- *aotros muchos lo rcfuelne ^• ^"^orciuelue Grattan. fe ayan de Íhlr\o7cA^' «/. 2.qel Eftatntó qdifponc ft^nciafdetal fuerte nforma fub eU.e, ft rucc:^L3^^ ü* gos ,no auria
de Francifco Antonio Efpanol. y áuria para que citarlos, yafíi fin otra,ni mas citación podrían refolucr io que fe ofrccielíejy no feria nulIojaíTi lo declara BipoLE^minaí. CGnf.6^unum.j\4. .1 .1 rrr rl Ydefte mifmo principio fe entiende el Concil. Trhaen. Jejj.24. Jub tít.dereforma.cap.i.m'verf.pjui ^/irer. Porque aunque allí le difpone, que fe aya de hazer las tres moniciones, yaunque deípucs de dicho verf. pone claufula irritante ,no fe annullara el matrimonio por fu omiíTion, dummodo contrahatur coram Parrocho, &teftibus, fíe ^auarr.in tit.de fepum Sacramen.mh.de impedimento interdiBionis ^ in Manu.cAp.i2.num.io. ^orgni.decif.29>num.i%:infin.p:\.Bipd.\¿m. d.conf.ógi .num.í 6.*yBatien.lih^ymglof.ruh. num.14. Zerola mpraxty I.p .^.matrimoniumi'verf.Tertio.Y afli quandoefta Ordinacíon difpufieíleloquela parte contraria pretende,baña que fe aya dado la genealogía al Secretario,pues el principal intento es, que las prueuas fe hagan por efcrito,como en ios términos del Concilio,que no fe hagan ciandefiinamente. Secundo confídero ,que ía Ordinacíon no difpone, que acada vno de los dichos tres, Mayordomo, Confejero ,ySecretario, fe de fu cédula,omemoria,de la genealogía,fino por eftas palabras. Priwetameme,dandofu genealogía alos Mayordomos, Confejero ,ySecretario. Digo pues, que dándola aqualquiera de ellos, parece quelaiisfizo, pues no dize ,que ha de dar mas.de vna, fí vna ha de fcr,luego avno deellos,y defpues entrefifeia pueden comunicar,pues fon las perlonasjpor cuyas manos ha de paffar la prouaní^a ,como lo dize la Ordinacion,ibi; Tantedichos fe ayande hA'xery hagan las informaciones. Y fí aaualquiere,baftaua áfortiori,dondola ai Secretario,que es la per fona^que ha deadtitar el proceífojlo qual parece que verofímilmente fue intención yvoluntad délos eftatuyentes; yque fi fe Ies pregütaran quandohizieronlaOrdinacion,fe contentaran con eílo, vt in fiiniii ‘Burfat.conf.4.nu.$S.zBlder.tSl/afcar.cDiícluf^.num.%2. Porque el fin de dar alos tres la genealogía,es para que todos íc hallen en ha zer las prueuas; io qual ya íc coafiguiojporque todos tres interuinie ron en ellas, vt probatur íuper arde. 5. cédula: grauaminum. Yaífi auiendofe confeguido el intento yfin principal de la Ordinacíon,feria contra toda equidad,razón yjuílicia,que(no íabiendo el pretendiente la obligación de auer de dar la genealogía atodos tres^porque entre tanto que no eftá admitido en Cofadre,puede ignorar las Ordinacionesry no auieadole pidido,niaduertidD,q tuuieííe tal obliga-
6Anegaciones en fauor cion)fueírc nullo lo que hizo,y que fin culpa padecieífe pena el pretenáicnte,cxzr5.álúsab cap. 40. yaííiiiempre fe deue interpretar el eftatuto,quatenus exeo abrurdü,& iniquicasnon fcqvLatuVyAlder.Mifcar.conclufgmm.']6.Farwa.decif26^.mm.i9. porque en ella materia deue preponderar la mente ala corteza délas ^2í\3kiX2iS^l.mulkr.jf.adTreheü»<iAlde. ^yiajear.d.concluj',^.num.'j 6. Tercio principaliterexpenditur ,que aquella Oi dinacion nunca fe ha tenido ni obferuadojpor indudtiua de forma íubíláciahno feía enquáto adar la genealogía,pero niaü en quato alhazer el proceíTo, recibiendo poreícrico las probanzas: De ello vlcimo patee,porq admitieron en Cofadre aDiego Fecec,íin hazer dicha información. Y en quanto al no dar la genealogía alos tres ,es cofa mas llana, porque fe ha platicado muchas vezes,defpues de fu edición, admitiendo en Cofadres alos pretendientes, no obílante que fojamente huuieíTen dado la genealogía ai ConíejerOjO Secretario,como fe platico en ias admiffiones de luán de Aíío, layme Mezquita, Lupercio Mezquita, Don Pedro de Herrera, Andrés del Pon, Pedro del Pon, c? ^y^iíco Ripol.Delo qualdepolan concluyentemente los mifraos Andrés del Pon, Miguel Anclíío ,Pedro del Pon,y Francífeo Ripoljfuper articulo4.ceduIíE grauaminum; dizien do,que ellos lo hizieron affi ,dando la genealogía avno folo de dichos officiales; yque no obRance effo ,fueron admitidos ,yoy fon Coiadresry dizen mas,que han vifto,q otros han hecho lo mifmo. Aelíosieañade luandela Cambra,elquairuperarticuloii.dize,que escoílumbreen dicha Cofadria hazer las Drueuas,elConrejero,o Sccrecario.Parcual Corredor,Gero.de Oro,yFracifeo More!, depolan déla coílubre,y que aíTifeha vfado fiempre enla Cefidria \en contirmacion defta verdad, fe han conpulfado quatro proceíFos ;por los quaies confta deioraiílno, que fon el de Don PeluTnde Ali-r ’Mezquita, de layme Mezquita ,y toa^ao^’t c,:f Ordinacion no fe ha reziuido en quan ciar lo hecho «'«‘ffion de aquefle requilito ,no puedl vi- Ciar JO necno,ex traditis communiter ann a^ dc.ccndur j ^ tana con L"-'h"'" “PP'°batu.n,quia habet i„ fe tfei- -«o,.c,fimonbusvtcttumrecipiamr,fecundüfupraalkga- O tos
de Francifco Antonio Efpañol 1^^^r.^re^ertAlder.t:^a^car,cúncluf9'n»^^7^•& tos, &aliosp ur aíTuenien.do como tenemos cfta cotlum deue platicar la Ordinacipn ,non cft me al eftatuto,y otMS ^^0 d!fpne!ftcun4ura obferuado confome D«ú». cenf 4Ó.»«r»a27. H- Bm.mU.ff{ •pJo aoai precindela parte contraria, que ^,./:«»tíaPi.»a-"- ^en que le ha guardado efte tequ.l.to, puesay nauchos ex mpla ecoque |„;ba nombrados ,no fe dando la fhecho lo contrario:Pero es quefcanmasennumerOileaya^tcrua Vr, « hlo declaran marauillofamentc T>u,.conf,n. mm.ii. mi-f.»""- ‘l “ tan doaamen” fe ha ponderado por elta parte ._m quo et.am cafa tan doaameiite _p^porefto con mucha razón le puede, yun«“éftere^quifito porLefolemm ftanciaheitfupratraditis; pues de todas luertes fe han admitido las. orüeuas,vt¡Listetmjnfedocct, Se«i;.<a»/.87.»«i».i 7-M-V'bi fcribit.:.£'«M« ifia .?f *vCu ac 00CurU poteñ oml{th<^ feruatm<^ qu tlZiotut a, diUaisdecM afsibaftalea FrancSpañol, que algunas vezes fe ayatemdo por conHante ,que fin dat la genealogía alos tres, fi fplo al vno,fe ha fatisfccho ala Oc d¡nacion,y fu folemnidad, né ad iropatia ludipetur los que P^^cnden Vt infunili declarar etiam :&' 7- ^ difputat fatis ad propofitú,an. omifsio claufulac,™ ®« «<»»'»'. vmet inftrumeotum,& refoluit eonfuetudinem ponend. .“l™ non fufiicere.yt yitietut inftrumentum,per eius omifsionem ,dnmmodo vícenus non progrediacurannullaodo. . Délo dicho feinfietecpncuidencia, que aunque efta Ordinacion eftérecibida en quanto alo lubftancial ,yformal aella¡, afabec -es.
8A'Ilegaciones en fauor es, en quantoalhazcriasprucuas por efcritOjhaziendoproceíTo pa ra que in fucurum cóftcdela verdad, ypara mayor aucoridad de ia Cofadria, corrigiendo en cfto lo que antiguamente fe platicauarPe^ ro en quáto ala folemnidád leue ,de dar la genealogía avno folo de los officiales.o alos tres, oalos dos no eftá recibida, faldm ad fínem annullandiaaum, &proccírum^antes bien comoeftáyapóderado han fído admitidos,eriam los qhan faltado en cfta folénidad ,como en cola leuey depoca,o ninguna c5íidcraci6,para aueriguació de la verdad,q es do^edo principal déla Ordinació, poteft quippé ftatutu plura cotincs, capitarecipi,&admitti,quo ad quíedá,& quo ad ala noadmitíI, como declara, 5. //¿ero. 2.Step^^^^ afsi quadopj lera coftar,q Fracifco Efpanol tenia noticia de los requilltos dcL no conftat,nec pr^fumitur, cum íit fadi,/./. ¿e/- °Preciramcnce aauerlo de ota ^con dicha Ordinacion. attendi debet vitimus ftatus,Aic notat Jkl7. ^regular,ter mo eftado es el auer admitido las prueuL^drn cafo,el vltí defpucscnCofadre.finófedieírenalos tres fif f‘^í e feiofiere.qreadejuzgar"efta canftiftgü DeloarribadichofeinfiererefDueftaal?/ traydasporlapartecontraria yautoridades coflumbrc incerpretatiua lo baentendido yptri^do Í'"' j'r ponrtur ,n ftatuto, ve in noftro cafu,v affi p^rrcedenl f que en tauor dcFrancifco AntonioErpaLirt ,Particularmente.fiendo como es vefdad o^n f'P/ff''•‘Cobecho lus prueuas tan concluyentes ycalificadas Tr° lcza,y pureza derangre,quanto fevLal o' ^naturaios telligos perfonas tá conocidas,antiguafvah' *f""' grande conlideracion,pea '-errar Ins IK' honadas;y esdemuy SU.e fu P=‘dre,ab«clo,yCdftb;el7v «mb'’"t^ 1"'?.'’ ‘“dos conocimos,fueron Cofadre's^" Mínm tfpanol fu rio, a ae icha Cofadria. Saluo, 8cc ’^*n%nes bienhechores *Jl/ath¡as de ‘Bayetola yCananillas.