scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

Tratase de las penas, y censuras, en que incurre quien no siendo Ministro, y quando lo fuesse, sin tener comission en territorio ageno, vsa de jurisdicion, entrando con vara leuantada ..

Full text

TRATASE DE LAS PENAS, Y ceníuras, en que incurre quien no fíendo Miniftro,y quando lo fuefle ,fin tener comifsion en territorio ageno, vía de juridicion,entrando con vara leuantada. /i ’• A •.i. ti .¿é» t ANtes de entrar en Ja queftion,vfando del efti- Nt!m. lo que el Padre Fr.Franciíco de Torres Propipa uincial de los Francifeos de la Corona de Aragón, ™ki¿Z!Zuutt ha vfado.diuidiendoporpuncos vn papel, 5|13 j)e . cho contra la elección de la feñora Priora de Sixe. «a,doña FranciícaMoliner, enquebadiuididoditcha información en diferentes puntos; yafsi fi Je ocare algo de lo que dixeremos enefle papel in rubro,&nigro.cnía diuifion nonos podrá haze obfiancia por la regla, Quod quifque inris in ahumé Jiatuerit,ipfe eodemiure vtatur-Y en eldifcurfo y mgro menos ,porq venimos reos necesarios prooocados poc d‘cho PadtcProuincial, como al™, ,autor de vn cafo dolo, mas raro!,é;Mnditos * fe han vifto en ellos t, empos _como ,C(||rl m alegato ,TaJst culpa tneofit, quinosprouocauit ,no autem in nos, qui tanquam rei coattifumus re¡pondere. Jt Diuidimos pues efte diícurfo en los puntos íiguientes. Nvrrt.z. entraen vnti con varaleuan • ELprimero,que el que entra envna Republi ca con vara leuantada, es fenal de reprefen-^;^;*^ tar jundicion.y por eíTo los juezes.y perfonas pucft Z*Z%£flaUm tas en dignidad,traen infignias demoflratiuas deC- to, como los Familiares del Santo Oficio traen la Cruz. AEl Nurti JkV .El fegiindo, que regularmente los que dizoque van acdhiifsioncs,deben hazer fe dellas,para que v.v iwuj mat;w-uaa ,cincurre cu oirás «idtmamjJ o"*. . fc? -. penas^ cenfüras;y fi es Miniíh odei Sanco Oncio, debe íce cartigado por el ;uez, aquien vfurpa la juridicion,aüque efte fea fecular,y el vfurpador Ecle* íiaítico, óReligioíó- £1 quarto ferá tratar del hecho,yfus circunflanciaSjdonde fe probará la víurpacion de juridicion» que el dicho Padre Prouincial ha hecho iauiendo ido con vara leuantada al Real Conuenio de SixC 1* na ,diziendo era con comifsion del Tribunal de Samo Oficio, íiendo notorio engaño. Yauerfe en* trado en dicho Gonuento, yen partes no pernal ti-’ das entraba fin de inquietar líete Relig¡°^sPof fus confejos han negado la obediencia afu Prelada ytodo cfto fin licencia, antes con repugnancia de la feñpra Priora. í>v'c Punto primero. dicho Gturb>rübify,¡)rA* vM* Num.8. Lo mifmo. Nuno. 9. MaJlriUdemagifiratJib>4-.cap.2. tratando de Num.7. diferentes infignias en el num.i ó.pone eftas pala bt&s\Vnde apud Romanos Rexpurpura induebatur, *0 Milesclamyde>Sacerdosfióla >Aduocati toga,Aiona c^0St chu¿ cuculí a ,(f) ír¿torjiue Senator laticlauo ,que efte era nóbre de digniuad *vi ex RRufinius ,cüerb. Laticlauius* CJe tefiameto militis.refert Accurfius ibi. Trae efto mifmo con otros excmplos Narbona in 2.part*nou<e Recopilat. lib.7> tit.12. de los irages^l»! 3giofil *num»j •Steph,Gratian» dijcept»foreti* c+tp. i$d-num*$* tom»2» £5*cap»47 num^i^.% Qptimé&plurade vcfiis ,&de veftium ornatu Pe-pio7TZhfi?.‘Xe,a tras Cjregor*de Repubidi bap•zz.üonde djzc ,quc los Romanos deñinaron fingulis dignitatibus certumgenus vijlimentiy C5*in Imperatorem *Tacitum aSenatu eleÜum toga y£5*túnica fuijjevfum ,& OttauiammCjefarem neminemntfi Senatorem gefiare pojfie ptArpuram>ac Theodorum Gottborum RegemPurpuram Regale munus ejfe\ac Cardinales Pi* leopurpureo vli non adpompam nifi ad declarando feparatos vi/fecu Deus ad ejfodiendumfanguninem pro Chrifii Fide* Donde cambien trata del abufb de vertidos ,y ornatos mulierunnque también lo tocó Narbona <vbifupraglof.S.con muchos que refiere. Yel mifmo Maftrilo de magiñrat.liL f.cap.if, hablando de las infigniasde Diputados, Lo* Diputados,yfubdizz%Qug apud Praféelos Jn ómnibus publicis cbfilijs tl7eTi^t7/fr0i candidisfafiijs coronati afsidebant.Yen el libra. c*ip.n*í7* dize,que el Confejero fubftituto puede traer la mifma joya ,yinfignia de fu principal. YMarcial l¡b.io.Epigram.io.uz^náoách¿i- La^^^í¡¿. ferencia de Senadores áCiudadanos, pone ertas n¡adeMag¡jirado. 2palabras: Diuifit nofiras purpura vejlra togas. Num.io. Num.i 1. Lo m'ifmo. Lo mifino. Lomífmo. yPünio Ub.ro. naturalis Hijior. cap. n. ami fcmir tratandode la purpura de la iníignia del Ma% giftrado dixo eftas palabras \Vtplañe digna alti bonoris,tantumpr¿beal Romanapurpura, que es como ii dixera RomániMagiJIralus. El rniímo Piinio lib.n* cap,37. lo aífeguró mas, ibi :Cccfari Diílatori,quo die primumveñepurpurea procefsit,atque infcüa aureafeditfacrijicanti bts in extis cor defecit. Exprefsólo mas <tAmiano Marcelino libr.i^ . foLmihiq per admifstonum Magtjlri4m(zfctlm uc)ac cito eodem,c5*ingreso tn Cofiflorivtm ojfertur piArp!Ara,atq;ita ante Pnncipispedesfuppltcem tuerunt externorum Regum rita ;cum femper an - tea ad jimilitudinem ludicum fafatatos Principes legerimus. Num.15. Ynommatim de los Miniflrosdel Santo Ofi- También ios MinjC- cío que traigan Cruz ,ypor eíTo Cruce fignati di deU Inquijicto». canturjo refiere Ludoutc.a Paramo de origine Qf feij Sánela Inqmfithnis Ub.z. cap.), num.i. Se af" plures relati áNarbonavbifapra lib.q.tit.i, l. 2J amrn-4-yfc Taca del texto in cap.excowmunicamu' s j).§.Catholici.de hceretieis,ibi iCatholici vero hi.qui Cruc/s aff¡mptocbaratiere ,adhxreticorum extermiríhmfe accinxerint ,iüagaudeant ,wdulgcntia idoquefanñopriuilegiofint muniti ,qu* acctdenti, b/cs in Terr*fanft¿fubfidium conceduntur. nPrufafc , tabicn del titulo Lucera* lnquift. de Patriarca Guzman LruceJignatu;cuyo principio áefte fandto Ttibu- ¡ZliplTlflfsfnna! difel g,ran Patriarca Guzman,Fundador de Ja to Trtbunal.fagtada Religión de Santo Domingo. Pun- 4 / Prueusifié Num.*7* £'*&1 ** Punto Cegando. ; One losComiífariosno habiendo fee defu comifs ion, <• _ ¥10 dcttGftJGf übsuCCídoSf¥ll Creí des» guindo van dalguna República deuen ba- “pj Rueuafe porla l.prohibitum f.verjFTune enim '<,J|uxn.Tf!' 0' _Jis, cutas íntereji bona alterius non tnterpellari offcialibusvolentibus ea capere debet ,cum litterts nojlrts cognoucrit non ex arbitriofuoC<efarianos, id eñ,of fetales adcapiendas eafde veniffefacultates , Jediujtitu vigorem idfieri¡iatuijfe.,. Lo mifmo fe prueua in Autb.de collat. §. eos autem.collat.p.X lo traen ex mullís Narbona lib.z.tit. ^rtíZeusliíllfit A-.vbi fupr.d »aw.2.donde num. 7o.pone eftas padefu comifsion* labras; Exquo elicitur mims rede exiíiimajfe Bob. diél.iih* 2.cap.z í.mm.6].dum dixit3qvfod Curiales Indices,vulgo, Alcaldes de Corte ,vel aliófmiles perfonóm digmtáte conjlitutjc copiam commij'mnis mpudatts>vel requijiiot ifsinferere non teneantar, qqod quidemfalfum cjlycum tales Indices Pejqmjtlo % resJettfper aduevfus perfona* aliquas depatcntar, £5* itade prátudtcio'priuatQrum agant*, qiío caja nec Cdrdinali aJJcrcnti delegatum ej[e cejjknte confuctadinefides adhibeatur.ex iam dtélis. ^Yes afsi,porque en toda aquella gloíTa trata largamente eña queftion. Ynofotros en el difcurfodela jufticiade ííora Priora anum.ap 3.lo tenemos dicho ,qPor § va aparte efte nueuo diícurío,lo repetimos brcuesantidad ,yf* ma~ mente. Es aíaber,que al Principe Supremo en la narra- Nurn.2.0. tiua in £raoc praeiudiciutn tettij no fe le cicc.Ant. Fab.iti Cod. Ub. 4.. tit.Tp.defnit.67.que habla del Principe fecular. BY Num.i 8, Lo tr.tfmo. Num i9. -*< •it. Nnm.it.’ Yel Sumo Vo(\ncz,r Beltr¿im¡n.ad Ludouifii;^ Pruauft defUSantiverf.Etgeneraliter.ibv- Inpr<eiudiciumgrane ter- ^¡y ntgulAriiey nonJ¡atur affertiont Pápte. -! ' .'5 Ni al juez,aunque diga aucr pronunciado falíá- Nial juezfe cree que mente \müntcr\ci&,Maftril.decifipf.Hum.i. 1 fMen“iám)u¡¡á?n‘ íNi alcfcriuano.ctiá que in morus articulo diga .N'urn.iji que fabricó fallamente vnas cfcrituras.a-^»?. Fd/í» %£2P¡2S$ ¡maiSiktai>.t(J4M.na jámente vna efiritu-Oon luán del Cajltüo controuer.lib.f.cap.it i«tu ra' 16. Martas Gturba conf.78.mtn. $%qui altosplurci suk róym Num.24. Siéndo la raaon jurídica en todos los dichos ca* La razón de lo dicho» ,r..'.._N,.... •v«-• ios la que toco Beícrarn.vbi íupra,como praecitati authores laciüs cefcrunc,dexando otras, breuitatis caufa, del dolo,maIicia,y víurpacion,&c. Num.i % . Añadiendo la nacura!,& vulgare di<5terium, que ^eio^beoiogos!>^Pdofofos,yTeo!ogos traen; Per mñtufcilicit af+ firmaresvel negare nthtlponí infubieclo«. i'ttmftfcttb Num.i^ Ydexando Ja verdad en fu lugareño he hallado» Ns^Z!ilS¿ 3üe Narbona •Clcndo &principal inftituto tratar taen mde las materias de Inqúíficion.exceptüé fer eflo e£ pecial en los Miniftros del Santo Oficio, antes hallo,que en el lihl.tit.^X*6o.glof\^ omni itaque iudice delegato boc confiitutifsimum eji% vi copiam f *acommifstonis ojiendere neeejjamhabeat.Y deípues mas abaxo dize eftas palabras* Ide• qiAe taris ent in Inquifttoriíms Saníli OffcftjUifedentar aPaparvelab eo ,quipotefíatem cligendt ba* beat.antequam officium exercere incipiant ,debeht litteras commijtionisprjefentarc* V;a Lo que hallo efpecial con dotrina deÁf^^^ ^Ejpectahdai mlot \jb.i .cap. 2p, n.18. los (eneres Inquisidores Hará* .tic¿prauhatts debereperfe,non autemperfabjlttu+ Pun- Inqut/icion iOi.tcuM íA-A.v^n* 0 .i $.rtixM. ** í ^ >^um,27* 4 «I mu. í Cv^ y Jjv A? Qmngraue delitofea el vftrpar lajuridiciott. .tí ^ ,Vi ^L\ **m l. 'ib •t jp.rmi/i Num.iá.«ufe Bsgraue delito vfiir* ODSrvftOfíOi^ Tj hiw iju 11^1 fariajurtdtcion. Lcrimen vfrpatá iurifdiñiomi ,es quando Num x menos /.e/i MaieJlatis,, como fe prueba ex /. &tSi^éUai qui in homine 2^D.adlegem Corn.defalfisd.eos zj&'fi*** §.fin.D.eodem,\b\: Qajjepro militegefutgg) iUiritis infgnibus'v/us ejl,vel fal/b diplómate viaecomeauit pro admifsi qualitategrauifsimépunieduS ejl ,l.maiorem q.Q.eodem,Faria. q. 1 1 4-.j-p.n.q..ampl.\. ibi; Factensfe Magijlratum ,eaw nonfit ,crimen Ufe AíaieJlatiscommittit’ )á.bát trac muchas dotrinas, yen eípecial !a l.$.tnfin. D.adlegemluUMaieftat. ibi: Qujvé priuatus pro potejlate ,Magijlratusve, quidfciens dolo malogejferit. Pondérale Farinacio: Quodftcrimen inorme,jceltjlifsirr!um,pefsimum,& ardmm,in i.q.iiz. infpefl.i.num.u Idemprobaitár ex hqaifuis.C.adlegilul.Maiefatist refiere lo mifmoDa» Garda Aí.iJiriLcon muchos que trae de magijlrat.lib.í.cap.z. num. 20. Aiarias Gturba ^éif^pjnifáfíilp oint?. lab Vis *%;rdIA«oína í* r Donde en el »aw. 2$. ex multis trac eftaspala- Nurn.jo. bras: Nec littera potejiatis aProrege impétrate ^SjlfSSSt vfrpata iurijdiftionis crimen excufant, cumfint ob' w"»»0 le ífiufan. <reptitie,ipfque obreptio vitiat referiptum. Ynominatim de Miniftros del Santo Oficio, v„. Num. ^r. ,.r,1rr.•/•v 1Traejcaoílrin* ¡nd¡- •decilmo del calo pre(ente,de quo rnrra agemus, u,duai <•» Mmjirot barbad.lib. 4¿itii Aelajuridicion Peah lex vigeji- ^ elSarito 0 Jicí0t ma concordia FamiÍiarmmfaníl<e lnquifitionisglof. 7.num.)f.n)erfAifol.tft'ib\: ls etiam Familiaris, cqtdifalfis litteris Pratoris officium,feu Afágiflratus <affAmpfít.ac pro talife^géfstti autgerere curauerit>cu re vera,nec aPrincipe %nec ab alio^ex Principis dele* ¿alionefuijfst deputatas, Ufe Maieftatis reas ejl* -nfo? Lo $*.mv s'. \tsVr M Num.32. Otro lugar en Familiares. Num. 33. "DoBrina quando con titulo ds Mimjlro del Santo Oficio entra vno en cafa agena, Lo miímo repitió en la L20.cn laglof15*cn el n. 25.V 28. Ynominatim qoaJo con titulo de Miniftro del Sanco Oficiojó comiísion fuyaentraíC tn vna caique incidac in crimen \xfx iVIaieftatis ,lo trae Narbona dttt.num.zfi\b\\ Vel officio Farftiíiavitd* tis abvtentes nobiliam virorum> vel inferiorisordinisdomos ingredianturfcelerdte ,trae ella pena y delito Farinac. de crimine Ufe Maiefiatis qv><e[h jiq.dnjpetl. 1.num.20. infin. his ver bis :Vbi exfila hac'üjMrpatione nominis Curice ingredienti domam alienam tmponitpoenam trirremiumper quinquen-* nium alto deltffo nonfecuta ;fecuto autem alio deli• ¿lojmponit poenam furcx ,eonfifeationis bono*. runL~> Num. * 4*Yen la miímaglaífa z.en el num.i9*f°jas 440. El comouedorti fedy*j¡ze fiiarbona ,que el Familiar comouedor a dones Miniftro del -v ..,»i-r'¡ÍJ Ir Santo oficio incurre liciones pierde el priuiíegio dcJ Iribunal dei San- ^¿l^e pifrd^^ to Oficio:/?/ e'mpunitioad examenfecularium ijfi rodéfu dicumpertincbit9non eo tantiim.quodUfe Maiejla» tiscriminisjpeciesfit> veruetiam,qubdjpecialipro- *mfione exprefse in concordia fila exapiatur ,re mi- * tiendofeá la gloíTa 9*y es aísi,vt confiar ex ebdem Narbona foj.442.num. 35.lo mi/hiorepuio en la gíoífap. explicando las palabras de la concordia. \b\:Ten el crimen de levantamiento>o comccion dc~*> pueblo ,donde cita muchos ,yen eípcaal la Li*§» l.D.ad legem luliam Maiejlatis. Num.3?. ^quando fea Obifpo.ó qualquicr otro Ecíefiaf. El obijpo.yqualquier tico incidir in eandem peenam, vt ex muítis ttferc 1«&Z*%Jf- F*ri»4C¡us de crimine UpManjiatis, 0uffi uz. neUfie Miiefiatti,y injped.7.a num. 2yz. En Florencia ahorcó la juítidtiRtligtofi. cjaCegfar «n Arcobnpo por fcdiciofo, como refiere /«//o Claro Uh. f. §. l<efe Mdiejl. num-?- C5'bt §Jiiidl.qiuc/i.] 6. ’verf,Qu<ero mm^id- 'i <luc -i:a infignia*. Num.37 R¡Iigiofb,fi es fediciofo, óperturbador de la paz, que deua fer caftigado gravemente ,Iotrae Memcb.de arbitr.centur^.cafq.^7.num. 6\tituL depee* na Monachifeditiof ,CS* perturbatoris tranquiUit. Tacándolo codos del Canon ft quis Monachu&contemptioneSyVel rixas amauent,c5*c.po.difl. Yporque eñe delito es cometido en calidad de Num.*¿. fu oficio,le caftigan las leyes feuerifsimamécc, qu¡. ’tandole las inlignias de miniñro. Como del juez eji text. exprejjiu in t.iudices%C. de dignitatibasylib. r2. ibi :Qui fefurtis,£5*fceleribu* juerunt macidajfe conuiflt ablatis codtctUorum inftgnibu*f$ honore exuti Ínter pefirnos quofque ,£5* plebeios habeatur>necftbipojlhac de honore blandíatur>qn¡fe ipfs indignos iudiemerut:malta Majlril. dernagtjlratdib.i.capy.dnum. 1. auihenlico nouo códice depoena iudicis ,qui ma!e iudtcauity luLClar. q.73 num.f.) Fzúnac.quxJtA 11.num.z8-y refieremque vn juez por auer cometido delito en calidad de fu oficio,fue priuado déla infignia de juez. Refiere lo mifmo con exeplos Pedro Greg.Syntag. inris lib.i<t>cap.+.injjn.2.par.& lib.j.cap.jo.n.i 1. j.par* £)ize lo mifmo BobadiUa en íu Política ylib.i. c• ló.nurn.i za.ibi :Tel Senadorprinado de ofeio nopodíafer juez* ni tefligo yyquitauanle la toga yy ángulo de la dignidad : yefto lo pudo íacar,aunque no iotrae de la LJtqutsin confcribendo>\h'v-Cingulü miliúdCfu<e vel dignitatis,C.depaffis, que es lo que dixo Af¿/ír//.aunque no trae eñe text Jib.+.cap.z. num.l6.\b\\Pro(lemmatefiu dignitattscingulo vji funt SenatoreSy idem BobadiUa lib.4. cap.2.nu>7 2• ibi :Como los malos jueces ,que Bamauan exauthoratio>& mifsio ignominiofa. YNarbona vbi fup.w. 4,/iM.glofzo^n.ó.dizc< Quafane delicia pretexta Cof Num.38. .-*• cttm SanSli/simo^ñcndio la licecia apodeffífcgar a Alonártenos de Monjas en los dichos PadresJc Francijfco entierros,yotras obras femejarftes;* D% túrnen eaoccaftone tune temporis cum tpjis Monta1 libm non colloqviatiArfírmis £5’ infuo roborejlatvitis p€rmanenttbu¿ in reliquis. Veaíé,quealaletra lo trae Cherubtno infum» Bi4ll.tom.}.c¿Jlit.ioq., Clem DoSlrma de! Paire S‘fo \ ,6°' , ' Rodríguez. -Y el Padre Manuel Rouriguez, aunque eícrupu^ lea, fi es precepto de regla ,óPontificas, recono.. ce,que fin pecar ningún Religioío de los Menores puede llegar fin licencia de los Superiores aparlar con Monjas aun en los lugares permitidos alos reglares. Trae mucho de lo dicho Portel, dubia reguL 'verb.Claufura Mon'túlÍMninum.2.&feq.¿o¿c habla generalmente defta prohibición. *v v* S \ crto Procde ^uando es fo!o ir a105 Conuennei.tnayor probibicíti tos de Religioías ,quanto mas procederá vef u,¡dra el ReUgwfo. tara prohibido,quando el ir es ad nialurn fin em ex eííe&u confiar. ’VC ra.fi entrare c! Religioso ocntrai có ceníuras.co- ^Cánones, ye! (anto C5- cilio de Trento nos enfenan.y en quan grauifsimas cen/uras incurran,como Jo trae el'finio Cotoilio de Treto en lafe/. 2S.de regal. c.f. yBonifacio VIIÍ. en el cap.periculofum.deJlat. Monach. yJos Monis p,<.p,¡oS,yBUldj<S*t*r.yd¡Gr, ior¡o XiTme Jatifsimamentc trae Agujl. Barbo/, en/ f>¿floral, aUeg.102.num.jT. Num,¿*. ycn ™mo lo efirecha el fanto Concilio vbi fup. Lo que eflrecha e/lo que dize efias palabras: lnoredi auum . . el Sonto Concho de .. .miraJepta Trento. Monajlerij neminiliceat cutujcumque g entrtu ¿ut conditionis.fexus .vel ¿latísfuerint J¡ne flp/opi, vel Sieperiorislicentta infcrtptis obtenta/y excom- Nutn.^r. yquanto masprocedci lugar prohibido co en parte ypuerto prohibid en cenfartu. forme lo que los íagrados / um 6?. 9 mumcationispcena ipfj fació incurrcnda. Daré autem Epifcopus^vel Superior licetiam debet in cajibus necejftrijs>ncc alius vüo modo pofsit etia ‘vigore cu - tufaumque facultaíis ,*vcl indultt faaíl&nus concejsi, vel impofterum concedendi. -\.:w YBarbo/dnremifion/bus adConciliumd.cap^y. ... fijas 66}S las Preladas iteren licencia, pone cftas palabras, ibi: as4bbatiJSis, Prajidentibus Conuenti -¿ar «,<?«! ticen,- bus,atque alij sSuperioribus pr<ecip¡tfub excommu* nicaúone Pap¿ referuata,necnon priualionis dignh tatura,beneficiorum.& tfJjmrumfitorum,ac tnhabi- ' litat'u adiüa,t5 alia impojlerum obtinenda,fie pr¿e . '"*‘J textu iUarum Ucentiamm quequam d¡¿la Mona/leriatvel loca ingredifactant^aut permitíante Yaunque el fatuo Concilio pone, que ex neceffariaeaxfa puede darfe licencia ,el cap.vnic. in6. dixo lo mifmo.y en la gloífa trae: Stcuti in Medt - • .; cis,BjrbitonJcinbus.(jí Carpentari/s cum egerint,& ‘I Ji/ndi’íms.ho animo trac Barbóla cafa Pjji¡jr.il d. aUegat.ioz.h niAm.si.Y en el num»7T*general mete dizz: Locutio cum Monialibusjlriflifsimé prohíbe- . tur in Concilio z.Htfpal. con exemplos enam que fean parientes. Qae diremos ,fi vn Religiofo no íblo fin !iccn~ Num. ¿4. ria fVeía Prelada,yfin caufa vrgente,ni otra alguna Oz'fadoSirinasF» C*a ae iJL'L’j rr"Aprietan w¿u huuieíTe ido, yentrado en parce pro 11aun lie e** quando no ai licencia cia de la Superior,antes en perjuizio fuyo para inquietarle algunas Rdigiofas inobedientes, auiem dolo manifeftado los efeios que dcfpucs en ellas fe banviflo. .,., Parece que eñe Rebgioío aura incurrido en las _>urr.éj. cenaras grauifsimas,que tantos Decretos Apoftor ^mbim l *> "*fii h'cos.y el fatuo Concibo de Tiento nos enfeftan De mas que quanto mayor es el chao, opedona q*4einjuna,y Í3 injtiri^d«l m3j Or,por ÍUgfcií*C’Z¿l quanto mayor el agra Ede- 2':ado}yinjuriante. m debe fer la culpa,ycartigo. Can. cum quídam 12 .de iuráur.ibi: "Tantograuius iudicandum.quanto maiori pr<eeminent digmtate,l. PresbyteriiC.de Efijc. &Cleric.can.quia,§.Presbyteri ¡.q.ó.y aísi en ef c. w»/// qo. ¿///?.leemos, maius Sacerdos deftcerdotiofuo crimen acquint. Yen el Concilio JienJi ¡ib./12.Grandis eji dignitas Sacerdotum, fedgrandis ruinaJipeccant/ot dixhnus in v.dtfcurjl num.qqy. Num.¿7. Ynominatin en Religiofbs que íu culpa íea ma- Ftrnay°rUculpa m yQr> f cprueba con dotrina del Angélico Dottoc Santo Tomas 2.2.<y. que con otros mu* chos trae,yíigue Paulo Fufco de vijitatione ,&re~ gimine Ecclejiarum hb.z.capA ¿.num.5yfijas ji 7. ibuEx tribus magis peccant Religioji yquam laici. Primo>quia contra votum Rehgionis.Secundo ,pecm cando ex contemptu,£5* maltita magis eji ingratas* TertiopropterJcandalum quodmaius oritur inp0[ pulo expeccato Religio/» quam laici. r Vnde,fi las perfonas injuriadas, y¡afame ímá Ten puertas en Dignidad,yPrelacia, parece que por fu grandeza debe fer mayor el caftigo,y demoftracion de la injuria. .rW,:i;r ;> ríí Yafsi S.Gregoriobomil.7.Luc<c cap.y.NuU daTdTh fritura? ^um autem puto maius ab alij spr¿iudicium,quam a Sacerdottbus tolerat Deusguando eos adeorum correttionem potuit daré defe ,Ji exemplapyauitatis cernit . 1que el vfurpauor de juridicion incurra en mu** chas cefuras,notius eñ,quam probari poteft, &di' ximusfuprá. n.; .. Num. 68 . Num.¿ 9. Pun- 'HiVÍ. i*'kV IO Punto Quarto. Ara entrar en el cafo que íucedioenel Real s,,p°”'¡‘'q«eau<apre ^Conucnto de Sixena á ió.dc Aborto de fie 7d 'r d u prelenteano. it.votos. Suponemos lo primero, que las Preladas en SI- Num o xena fon perpetuas,tienen muchos vaflal!os,y juri- Las Pr e }adás tía Sixe dicioncon Alcaides,yluflicias que nombran, yen natienen ¡“"¿tetón, nombre dellas los dichos exercen la juridicion. Suponemos ,que por muerte de la vltima Prela Ja de aquel Couento.fucedida en el mes de Mardel dicho año,auiendo paíTado áhazer elección de 27# votos, tuuo los 17.la fenora Doña Francifca Moliner,íiete la fenora Doña Ifabel Pomar ,ylos demas íe diuidieron. La fenora Pomar, ytodas las demas dieron la Num. 7i. obediencias la fenora DoñaFrancifca,enque cf f0 a sj¡£n™Pon2ar'^' tuuo pacificamente mas de dos mefes. En efle Ínterin dicha fenora Pomar, yotras feis Num.72. Péñoras Relieioías de aquella caía mal aconíejadas Qfp trataron de apar Io_t...tarje deia obediencia. trataron de apartarfede !a obediencia. Ypara ello el Padre Frai Francifco de Torres Num.72 Prouincial délos Padres Francifcos del Reino de Que el PadreProuin * Araron eferiuio vn mui largo papel en fomento <Je dichas fíete feñoras Rchgiofas.y en cófequencia raPh„ra. contra dicha fenora Priora Doña Francifca, ydefpues de dichos dos mefes interpufieron pleito ante el Tribunal del Iludí ifsimo feñor Nuncio.donde oi pende; dicho Padre Prouincial (fin duda con buenze!o)fueal ConuentoRealdc Sixena.mas las obras yefetos contrarias feñales han mamfeftaJo. Yfabicndolo dicha fenora Priora dixo ,que no Num.74. auiade dar licencia áque el Padre Prouincial en- ^ tratíe en fuConucnto.pues conocidamente era declarado enemigo fuyo, atento el papel que auia efcri- crito5yotras demonftracioncspubljcas^on que !o auiamanifeftado, yquefabiaqueibaa inquietar .dichas íiece feñoras Religiofas inobedientes. El PadreP'roulnc'uíl Sabiéndolo el dicho Padre Prouinciai >víando fin tener comifiton en de la autoridad de Calificador del Samo Oficio, con vara leuantada, que de repente mandó hazer bunai deinquípeton. cn vn foto cerca de aquella Real cafa, Entró en dicha Real Cafa fin auer pedido licenv cia a dicha feñora Priora,diziendo, que no fe acordaua de ferProuinciahni Rcligiofo de S.Francifoo, .%_ > {¡ no qcfer Calificador cn el Tí formal del Sato Ofi* ció,que ¡a feííora Priora, ylas demas auiandevetf la juridicioñ que tenia, yqauian de ir muchas peri r.fortas de aquella cafa ,yterritorio al Tribunal de la Inquiíicion de Aragón. Ydiziendo, yhaz¡endo fe entró en dicho Contiento,yllamó alas fiete inobedientes afo Prelada yelluuo con ellas por efpacío de mas de dos horas Num.77. Yluego entró acofeflar avna dellas cn parte do* Oueentrd,yejuuod Jcajc|au fuía yprohibición COO grauií&imas rf»n Jólas con vnafeñora Jtbcen- "’turas. , J-mí uY^ot Num.77. ExecuJolo afsit Inquietó efta acc¡5 no folo alas de aquella Real Tifa.nSis arodos los Num.79. Reltgiofi en lugar prohibido» Num. 78. ,„..v La turbadon^ue ocu- Cafa, mas atodos ios lugares circunue£inós,tcmie f$oné-do,ycreyendo,que dicho Padre Prouinciai Ueuaua muchas de aquellas Péñoras preías ala Inquiíicion. Bien fabia la feñora Priora la falta decomifsio, %aft°TA?rÍOra ypudiefa aPro^charfedc las leyes ,queTe dan facultad adefender fu juridicion, yno fe faltaban va- ]ox^refoiüic¡on,dcudos,y otras petfonas ,como fon el jufticia mayor,yGouemador. ? Niim.80. Jei? *uPtlcla mayor, Alcaides de dicha Real Ca~ Elinfida mayor^y fi*>q r»encn en aquel territorio abfoluta juridicion, amblen pudieran auerla defendido, pues fe la turbaba,aísi por la razón de la /. 1•10fi c^uis itis dicenti non obtemperanerit> ibi :Omnibus magiffratibus fe- ’.cm* II ctmdu tuspotejlatis faxcónceJJ'um ejl mrifdicHonem Juam defenderé poenali iudicio,capé2.deprmilegÁb\: Sicutmiudici/s laicorum privilegia turbare nolii* mus,cum infinitis que fe podian alegar. Siendo la razón de mas delageneral.que ln ter* Num.Sií ritorio alieno mllt*sPr¿Utus,nulla dignitas potejl ^razóngenerad turfdichónem exeróere,ex diólis/up.nvm. El Derecho natural que permite vim vi repelle- La leí natural• tcj.vtvim i.D-de iufl.& inri Yporeífo,aunque fea Eclefiaftico, puede el juez -¿«wfiaBtlt/MftQ prenderlo,Bobad.hb.z.cap.i9-ttum.8j). y-en Arago Re Seífe de inhibíttoyiib* cap. 8.§.i* t$. ip8. 5c drxlmUs fiípra num. 6c ín primo difeurfunum* yporque efte lia de ir aparte ,aunque no defeamos Pruaia/d repetir dottinas.es fuerza referir algunas del primer difcutfo; es afaber el c0fepj8.de Mario Giur- ¿4,-donde,por folo no auerle guardado avnGouernador otra períona el relpeto ycotteíia, el Gouer* nador pufo las tríanos en aquel, quitóle: el fombrer6,y echóle en tierra, yllenóle ala carecí publica; yauicndofc querellado contra el Gouernador el .¿Relio prefo, ydifputadofc la caufa en el Reino de Sicilia ante fnMagiftrado.fiendo Virrci el fcñoe <-ondé de OÍiuares.padre del Excelentísimo feñor C5de Doque.refoluio el Senado, Capitaneum mo+ leílandum non cjfe. ^ Yíi aquello procedió folo por vna defcortefia.q -argumento 4malte fera donde ai-tantas,yvfurpacionde juridicion.Y íi ma¿iu fe Jixere.que habla quando el juez, yel reo etá fecolarcs.Ét ex multisprobat Salgado de Reg.prot.i* p;cap< 2.nam.27j. < .,.-r „r?., PRefpondertios, que lo mifmo procede etiam que E} Cr[CZ ¿a fea Eclefiaftico el que no guarda el refpcto.v tmox diximuí ex Bobad.t?) SeJJe.y mas largamente fupra num. 6c in primo difeurfu num.403 ., Donde en el num- 4o$< confirmamos cfto con tVla s\ v'<&< ,VSr4i'./'1 •i* *>• í / Nora S tmj/ atoto ih Mum.£$; itic. la autoridad déla (agrada Efcriturd, J.Reg. cap. 2. *donde el Rd Salomón, defenfiontfu¿, ($confertut~í ttom pacis,(2>Regnt confuledo,echó de íus Reinos al Sumo Sacerdote Abiathar, ibi.* Vade in Anathoth agrura tuum,cquidem virrnortis es,fd tebodienon - tnterfict.im ¡quiaportajli Arcara Domint '• loqual trae.y da por licito el Padre Suarcgj contra Regerrh Qsingli£ lib,}.cap.2Ó.num.7, i*. • Mas dicha feñora Priora con fu acoflúbrado zc- ¿aprudencia can jue Io.Chrirtiandad.y grade prudécia.y como tal obc« jtporto. diente foloal nobre del íanto Tribunal delainqui» fícion.en Oyendo dczír.q el dicho P.frouincial iba por-cofas tocantes atan fanto Tribunal.aunque aot, Ja cautela dicha* trato dcobeder fin contradicion ; alguna ;yafsifuc pues el dicho jPadre Prouinaal J eftuuo en dicho Conucnto todo lo que qui/bi LoquePeaíTegurapor confiante ,que..el Padre No tutn'comiflion prouincjal no ha tenido, ni tuuo conulsion alguna ProÚí’ncTJ! 'del fanto oficio,fino que lafipgio para hablar adi. chas feñoras inobedienccsjy<quando]atuüicra,p^-% r rece que la debía exhibir, t,¿h „j&io N«m. 84- Los efetos qhan lefultadojia fido mayor proterfflZw/ZZ uia, cinobediencia en las dichas fíete afuj>i ciada. inobediente,. Auer quedado todas las de aqucjjafanfa cap a Gran^'fJfueioy con grande aflicion.y defeonfuelo, temiendo har» temor cnla, de! Conotros JQmÍfmO. , ’Num.S6. Ytodos los pueblos circuuezinos, yquátos hari 3 Admirados quantoí llegado afaber del cafó, confuíbs yadmirados de fupitron del cajo. u¡ dcmofl f3C10n. Num.87. Aunque dizen ,que deípoes de ido dicho Padre 7 .7 Zm- Prouincial.boluiendo en fi, reconoció el graue de-' dai. Jito.y grande defacierto ,que auia hecho .como fi Num.ss. cn cños cafos pudiera auer lugar la penitencia. Efte es el hecho^dexa-Siendo eftecl'hccho por mayor.qt,,;. p0r mcn0f, d 0°Scn°d$:ñtZ. fe dexan algunas circunftancias ,por hablar con Ia *ídeüida modeftia.y no efcand&llzara ft\ychos¿ " 1 12 Yert particular auiendo fido^a acción pendióte Num.89~. Idice ante V.S.Iien cuyos caíosaú las leyes de los rhiendofidopeniíi Principes foberanos no dañan alas paftes^»^. ^SíTCmX US Num.9ó. 2fin.de conjlitutionibus eíiam ,que el Principe »\ diga,¿ reícc iba motu proprio ,como con muchos trae Stheph.Grat>difcept.forenficap.^2i.nu.)f. ibi: •Etiam motu proprio Superiotis ñoñ nocet caufie pen* denti*E&pendente lite no puede vfar vno de la juriáicion<iCnncer»fu^r.lib.2.c4p.2,num»i x6* < sYque en Aragón escoftumbrea{fencada,qpen- TerlA dente lite los Tenores que tienen abíoluto poder en ra&onn eon & fus vaífalJos,no pueden vfar del durante la lite, pop la razón qno fe píefuma fer efto atentado en odio de la li de inhitiomk.cap.6.§*z*n.7* $Presdnta^fta parte,fi todas las dotrinas, penas, Vr'&™tafefiauratni \ircurndo en lat pcn*4 y«enturas advertidas arriba en el punto tcrcero,te Sobredicha*. pueden aplicar en caftigo del dicho P. Prouincial? V.S.l.y los doctos lo manden cenfurar. Yla feñora Priora ,yredo del Conucnto pofiradas alos pies de V.S.I. le íiiplican humilmentc «int»eíifi¡ &oaélo.di¿ fea feruido mandar boluer por efta caufa, caftigancbo' do la vfiitpacion de juridicion, que dicho Padre Pfouincial ba hecho con la feueridad que diíponen las leyes, en ios que cometen delitos tan atroces, efpedialmente agrauádole tan graues circúflacias, YfeíuirfeV-S.I.de amparar áaquel fu obediente Conucnto ,que tan afligido fe halla con acciones,tan indebidas ala grandeza de aquella Real Caía, como álo que por fer Religioías, ymugeres fe Ies debe con la gracia yjufticia. Quc&bierrpor fu fangre yprofefsion fe han ¡n diñado fiempre ála piedad ,yáno facar en publi- Pw/Z'pmífrZ*! co culpas agenas. Yen particular en caufa de yn Prelado de Ja Re- B, V‘*particularfíenaq -Jl« vr> Prelado. \ ¿\ Num.9i. ligíon del Seráfico Padre S/Franclfco ,ydefearan quanto en íi fuera ocultar erta culpa, imitado aquel notable dicho del grande Emperador Conftanúno,que fiempre trató de ocultar culpas dcReligioios ,como lo trae el Canon in fcripturis 96.diÜinélione,ibi :VereJiproprijs ocjaIís yidijjem Sacerdo • tem Dei,aut atiquem eorum> qui in Monachali halita circumamittifunt ,pecca»tem,cUmydern meam expoliaren, &cooperirem eum,ne ab ahquo videra tur:Lo qual comproeua con el exeplo de los hijos de Noe,Sem,ySaphet,quiverec.a Patru operucruc* vX„-Pero en el mifmocap.cn la palabra .cooperaren,, d¡#:s,d b**«<»/». ?»«'' zTÍ’uLtZ'lyu do es notoria laculpa. *non fj^hent VÍndiflaM »™rair^fyi tUud 8}.di/linfl-c-3 •iHudaute in mamfejiis.l aqui anotoriedad el mifmoPadre Prou.ncial la ha bufcado. Yaunque la Péñora Priora qurfiera echarle fácana ,Vtodas las de los Religiólos del Setafico pSFrancifco, fuera impofsible poderle encubrir eíie’delTto, por lo que el nufmo Padre Prouincial le hizo con fus acciones notorio ypublico. Nu*.04.Yel dicho Canoy.S^dift'juntto canone antecede/i s.A&u pn¿i^eiPre enfenan,q los Eclefiañicos.y Rehgiofos noto- Ud0 rde,t>»-ccad0res ,deben fer caftigados :yfi los Prelados no lo hizicté.dizc S. Aguftin en el dicho Ca. »S 3.Epifcopus itaque,qui talm crimina nocorrtgit, tnaois dkendas eji eanh impúdicas,quam Epifcopus. No fe dirá afsi de V.S-I.fino lo contrario ,pues Num.95. Sta cntereza.reaitud.y defapropmmieto juz uTobZ'fflv'sl ¿/a,ymanda juzgar todas las cáufas >fino qDios le premiara aV.S.I.aftos tan meritorios,como cada día executoria.caftigado alos culpados.de agrama do alos ofendidos.y amparado alos afligidos.Afst lo efpcrá la fefiora Priora.y demas fenorasRehg.ofas.quedando rogando aDios N.S. por la &lud ,y aumentos de V«S.i.