Por Alonso Perez Romero, como marido de doña Catalina de Palacios, heredera de don Antonio Lopez Salgado, hijo y heredero que fue de Gaspar Lopez Salgado, en el pleyto con Pedro de Villaseca, como marido de Francisca Lopez, vezinos de la ciudad de Santa
Full text
ALONSO PEREZ ROMERO ,COMO mando de doña Catalina de Palacios ,herederade don Antonio LopeZj Salgado^ hijo yheredero quefue deGafpar Lopezj Salgado ,en elpleyto con ‘Pedro de FiUafeca> como marido de Francifca Lope& Vecinos de la Ciudad dejianta Fe en las Indias. SOBRE Que dizjt el dicho ‘Pedro de Vidafeca, que la dicha Francif ca LopeZj>es hija natural del dicho Gafpar LopeZj Salgadoy que la dicha doña Catalina de Palacios9como tal herederaje ade dar veynte mil ducados >paráalimentos de la dichafu mugen Ederecho común avra muy grande difputa entre los legiftas yCanonif tas, fobre qual fueíTc hijonatural: Condutorcs auccm lcgumTauri an¡ madvertentes hanc difsidentium, turn legum ,tum ícriptorum turba, rem media quadam fententia,compofucrunt, per l.n-Tauri qux cft. 1.9.c¡t.8.jih. 5. recop. ubidifponitur. Que entoncesfe diganfer hijos naturales, quando al tiempo que nacieren,ofueren cocebidosfuspadres^ podían cafar confus madresqujlamentefin dtfpenfaciom, co tanto que elpadrele reconozcaporfu hijo, puefto que no aya tenido la muger de quien lo uva,enfu cafa ,ntfea unafila, e concurriendo enel hijo las calidadesfufidtchas,mandamos q ^TetonLladirpoficion deladicha ley d= Toro «re folucion que íiendo atfor el h.,o que Ptctcndc na' sural ,como lo es en efte pleyto la dicha Fwnafca López,diziendo que como ahija natural del dicho Gafpar
López Salgado,fe le an de dar los dichos vcynte mil du « cados de alimentosa ella le incumbe la probanza de la calidad de natural ,fegun ycomo efta diípuefto por la dicha ley de Toro,yafsi lo rcfuelve por primera concia fion TelloFernandcz in d.l.undccima.Tauri.n. 5. ubi ait. Suprima conduCto* quodubicumq, qualitas naturaUtatis ejl fundamentum agenúsnon confeqmw aliquid nijiprcbetfecunium nojlram legem«ex Bar.Cf ulljs ab eoaUgatis .Lo mefmo refuclve ytiene Azcv. ind.I.9. tit.sdib. 5* recop. nu.14. &150 adonde refiere aCebar, yalos demas que tratan la queftion, an filius, in dubio ptx fumatur naturalis an fpurius?& coponit dodtorum, opiniones, quod fi filius eft reus. Et aliquis prsetendat elle fpuriüm,aói:ori incumbic probatio eius quod afíerit. Sed íi filius eft a&or &prsetendic fe cfTe naturalem,dcbec probare hac qualitatem, tamquam fundamentum fux intentionis, fecundum formam duStx legis tauri.Et eam non proba te abfolvetur reus, 1.aílor quod adeveras cum alijs,G, de pro’bationibus. De manera que la dicha Francifca López ,para provar fer hija natural, avia de nombrar quie era fu madre, yque fiendo ella yel dicho Gafipar López 5aIgado,folte ros,podian cafar fin difpenfacion. Yno folo fe conten- to con efto la dicha ley, fino también que el padre le reconozca por fu hijo 5adomnimodam& indubitatam ccrtitudinem ,ea autem certitudo incrat de iure cornmunij Si filius hicnafcereturdomi ex concubina una folemniter receca^Tex.in authemquibus modis natura les efficiantur fui. §. fiquis autem defun&us, C0IL7* ibi. alibus enimfolummodo hócftncimu$> ubi omntno indubi - tatué ejl £5*cocubinó.affedus fiüorum ibidemproles.tex, fimilis in authen, de triente &femifle. §, confideremus ibiitalibus enmfolis hócfancimus^ubi omninoindubitatifut Jine concubina mdomo habitóJivenaturalium proles.tex. ex
expreífus iure noflro Hifpano in 1.s.uc. 13. p. 6.ib¡. Sup¡o natural, que voieffe ávido de alguna muger ,de que no fuejje duda que la el teniapor fuya. Quje ccrcitudo rcquifua uic ex parte pacris, non vero matns.quia materna baec:cerntu do ex ípfo partu pacebat 1.fi fpurius unde cognati l.i 1. tir. 13.part. óáblLas madresfiemprejon ciertas delosf¡os que nacen dellas. At vero ablato cmedio concubinatu reuquumerat ut iftius modicerticudo abunde quíereretur ,quaefita autem cft ex.l.fin. etc. 22•hb.+.fori. ubi recognicioms forma tradr tur,qu£€ certitudinem facit, ibi. Qmen quijhre recibir porJtí fi\% fi]° 4ue nofea havido en muger de bendiao >recíbalo ante el Rey, oante bornes buenos,e diga en tal manera,ejle es mip¡o,que he de tal muger,yde aqui adelante quiero quefepadesqueesmt fi\o,e quelo reciboporjijo, &cRodcúcüsSaatezin\.i.m>f‘1’j' foriait praediótamlegem in hac forma recognitioms, clic ufu obfer vatam in foro in Hifpama, cum igitur, dida 1.11. Tauri requirat recognitionem nec quicquam agatdemo* do reco^nofcendi, dicendum ¿rae recognitionem fien deberé iuxta.folemnitaté díase legis finahsfonivoluit crum diaal 11 Tauri oftcnderccertitudincmpatris.quaefublato cóncubmatu vix eífe potcrat.ideo requitic recognitionem cuius forma nulbbiinvenuur mfi mdbta Lfioali, &cxif 1 mandum efi pofquam indd.i 1.exgitur recogmtio.effe con- Z=„lman didtam le, fin. .c aliena foboU. m rito fupponacur: de manera, que para fer reconocido el hi- 0natural.fc requiere que el padre diga:eftc es mi h.jo.que 1.miue'cr ;id agens3ut fe verum parentem m- Wce'¡"r; S e,paua g muUipl¡ca.a co„<>,„s Se ex pronnfito wsdiaatccognitio.ut optime refert. &tenet loan PfrLhdenobilitate.Gloffa 20. numero treynta ycinco^bc^Tneclledtumdiítelegis undcc.Tauti?Et Ccivan- "Sdtcy onac Tan. i, nmoero «««•1“‘ín,a 1 a,c.¡* Jmmlmmmaiwrtmhbm,mcgmmmmi'jm \
lommar,non quibudibet verbis,feufaclis probata cenjeri, ver baenim multoties recogmtione Jbnare videntur ,que lamen J blandiendi arimoproferantier,proutproferrijolcre mAntfeJlü ejl ex I.nemo §.i.de haeredibus infiituendis, ftolidum quidern tune eíTet affirmare ex tali verborum prolatione fiiiationé induiñam iudicari,contra tcx.in.l.non epiftolis C.deproba tionibus.Liubemus, C.dcliberali caofa-.caieti crgofmtwitces royo ,atq-, in hárü caufarum decipone neJintprecipitesprecor, ne forte quod natura ordiñare debuit ex homimsJimplicis nominationejenfaélo ordinatumejje ar'oitrentur,&\h\,qit£ omnia d najira met.l.n.comprobari exiptimo,diem enim in eapatris recog nitio requiritur non qualemcumque cognitiommjedeam tantu, que enixanfeu efpcacempaternam demonjlratwncm figmjicet, popularivifetm ep. Yviñas yconfideradas las probanzas qtiene hechas ¡a dicha Francifca Lopez.no tiene probado el fer hija natural del dichoGafparLopezSalgado.nialegó.ni articuló,ni pro bó quien fuelle fu madre, yfus teftigos deponen con grande variedad,yfon Ungulares, ydizen de aver oydo al dicho Gafpar López Salgado.llamar hija ala dicha Francifca Lopez,& ex tali verborum prolatione non probatur fiüatio.y mas no dando madre,nec fervata forma dd.Tauri.folemus enimíaspe filij vocabulo vocare eos quosdiligimus magis blandiendi caufa.quam approbandi veritatem d.I. nemo §. í.dc hasre.inflituendis ,yíi el dicho Gafpar López Salgado, reconociera por fu hija a. la dicha Francifca Lopez.y fuera avida ytenida por tal, quando con ella cafó el dicho Pedro de Villefeca, no dixera como dize en la eferitura de dote? que el dicho Gafpar LopezSalgado,le dio la dicha dote por fer huérfana la dicha Francifca López, yhazerle bien; con que de todo punto cefa el valerfe,diziédo,que el dicho Gaf par López Salgado,dava para la crianza de la dicha Francií ca López,porque defto no fe induze ninguna probanca, difíliacion.c.tranfmiífej&ibi.Abb. quiplíjpnt legitimi,ea enmpr¿patiopeut conpimio dotis Jadafait charitatis ,&
pietatis animo ,como fe <iize en la dicha efcricura de dote, Surdus de alímentis tic.9*q«7.n.9. Ylo mas qpuede Tacar deftc pleyto, en fu favor el dicho Pedro de Villafecaj valiendofe de ios teftigos del dicho A- lonfo Ferez Romero,es que la dicha Francifca López, es h¡ ja efpuria del dicho Gafpar López Salgado, avida en Yfabel Lombana.muger cafada,eftado fu marido aufente,y en cfte cafo no tiene derecho para los alimentos que pide. Por que aviendo recebido el dicho Pedro de Villafeca, novecientos ytantos pefos enfayados ,del dicho Gafpar López Salgado,en dote con la dicha Francifca López, tiene oblioacion aahmetar ala dicha fu mus¡;er,Ldotis fructus de iure dotium quia dos penes quemcumq; fit, habec onus alimentotü annexum Lis qui ítichum §.ubi dos de iur, dotiú. Yquando no tuvieíTe el dicho Pedro de Villafeca ,mas que lo que puede ganar afu oficio de maeftro carero, ode albañi.con efio áde fuftentar ala dicha fu muger, teX. in L fiquis alíber is ibi :fi modo cum opifeente ejfi dicas in ea sialitu dins es.atoperifufficeremnpofsis:de\ibnriszgnofcendis,y affi en primero lugar.la dicha Francifca López, áde cóvcnir vcompeler al dicho fu marido,que la alimente,obligando le aqtrabaje para ello, afu oficio, yno fe áde dar lugar aq ande hecho holgazán,yque otro le fúñente, ya fu muger, Yala hija efpuria en cafo que no uvieíle recebido dote, loco alimentorum.como la tiene recebida la dichaFrartcif ca López,fe an de dar alimentos,non fecundum dignitaté, fed fecüdum mcram nccefsitatcm, ur.in.c.cum haberet in fine.de co qui duxic in uxorem.quam polluic per adulteriu, mdeclarát&;cenetBarbofain4-pL¡.fo¡u.macri.an.6j.cum feqq- Verbalenimd.c.funt: Soliútudini turne tua Ínterent,ut utsrq-, liberisJaisfecundum quod eisfuppetuntfacultates, necef fariafubminijlnnt.(\n«. verba non id fonant, utaliméca daridebeant fecundum dignitatem perfonae, feu facultates cius.fed folum quod ea quse funt ncceffaria, dentur fecundum facultates :quafi clarius ibi dicatut quod fi facultates
v./\ non fuppctunt.tuc ncccílni‘23 daré patcr non co mpcllutur , ac íifuppecunt, ita ut pofsiclargifsima alimenta prsebere, tune necefiaria daré folummodo teneaturüdem tenet Suidas de alimentis tit.4.q.i 8.n.49*ubi vult. qued non fecundum patris qualicatem.fed fecundum educationem de iurc naturah ncccíTanam.praeftandafuntalimenta. Et folvenda fuñe fecundum qualicatem perfonae cui debencur tex.in l.ficui de annuis legatis 1.Mela de alimécis Se cibarijslegatis.l.tutor fecundum dignitatem in principio de adminiftrat.cutor.Sc fie lpurio debencur alimenta,fccun dum perfonae ftatú 8cconditionem.Surdus ubi fuprá n. 51* Yfiendo como es la dicha FrancifcaLopez.muger de un maeftro cantero ,oalvañi ,cuyo eftado ycondición figue, fue baftáce la dicha dote,ypor ferio, fe cafo có ella, fin otro fin ni refpeto.como fe contiene en la dicha carta de dote- Es también de advertir una fingular limitación que refiere ytiene Surdus d.tit.4> q*is. n.56. ubi ait cuod filio qui profudit&difsipavit legitimam portionem.fibialiquando apatre afsignatamjahmenta funt prsftanda,non fecudum dignitatem Scqualitatem perfonae,fed tantum prohibieranecefsitatctamquáe]emofina,qua:prí¡eftauturcuiq; pauperi Se egeno. Eft etiam confiderandum quod onus alimentanui tranfit in hseredes in fubfidium.Se data fumma egeftate. tex. in d.l.fiquis ahberis.§-itcm refcripferunt, ibi. Heredesfilij ad eapr< ejlsmda)qu£vivusfilius ex offciopietatisfu<e dabat, in vi tos cogí non oportere niji injirnimam egejíítternpatey deduílusjit . Se ibi Bart, De todo lo dicho refulca, que quando fe quiera reputar aladichaFrancifca López, por hijacfpuria del dicho Gafpar López Salgado,qes lo mas qen fu fabor, fe puede con fiderar.no tiene derecho,nec ex officio iudiccs,nec ex esquí tate ulla, pata pedir alimentos ala dicha heredera, porque en primero lugar tiene obligación fii marido ,aunque lea de lo que gana afuoficio.aalimécarla.y no fcpuededczir, >,in
in fummam egeftatatem perveniífe, en eñe cafo ,para que in fubfidium pueda convenir ala dicha heredera, iecúdum tex.in d-§.idem refer ipfe ruñe,)' aviedo recebido la dicha do te.fi uviera ella yfu marido venido afuma pobreza,que no an,tan folamente uviera obligación de darle alguna iimof na como aqualquiera pobre,coníiderado el eftado de muga de un maeftro cantero,oalvañi,pero eño cefa en nueftro cafo,en que falta la dicha fuma pobreza,teniédo fu ma iido oficio con que fuftentarla.como eftá dicho. yfe ade tener confideració.que el dicho Gafpar López Salgado,dexó cafi toda fu hazieda vinculada, que oy pofee un fobrino fuyoj yla dicha Doña Catalina de Palacios vic ne afer heredera del heredero del dicho Gafpar López Salgado;y los bienes que heredó, fon de los que tomó pofeffion, que eftán efpecificados en forma de inventario ,con mandamiento yautoridad de Iuez yeferivano; yfe an gaf tado en pagar deudas, ycargas de la herencia; ylos que an quedado,fon tributos yditas falidas ,fobre que ay pleytos de acrehedores.y la l.fin.C. de'iu. deliberad!, habla refpeto de los acrehedores.y no procede en eñe cafo, en que no lo es la dicha Francifca Lopezry afsi fe le áde negar lo que pi de,Salvo Scc.
?-v rn'j ’*i0 4,>r-t 1' A-A :.. -! n RflíSU-'s i> •or! )ááiv) w•' *>t‘ *s1->.* ü•r! *•7;* •i') %i£x.J-¿.i i «i'• $> i** A•-• »»•* •;r?oJ lUí.Uúiei ''•n6:; : ': ' '1 7!J nn>2m f •«.#' • « .. -A ••r;•ll ..¿V., I %• iíí 3I —vV ,f.Vfffj**{' *•íÍ <Ü3 Un .i¡L --i*u.•^ i .r;bum L¿-¿-u ¿: • .:• ' 1 .¿ u :•; .;o :o a pf.:.&!oí . : -7 : . '£OfíU)^ ZCi ¿» s-- .nt"FiNv r•>. «íJ rj!»vi 7üp uoi¿ :f/ ; ii?» *:• D-i Hü’j C¡^fí O O 'j! i 0.0131 \*'" *. *n<**;** *'*t í,4,*JlJ\Ji-*¿ (i''.' 1j S*'*I)/*’- !'^'f. •' í/i, ,. jví »i•,_ •• 't ». tr <r‘ :;íti' .. *v • •• X 4'O' V' '• 14 ?) ••Atí >Jl 3U .o’ 7:..íCííJ ni.' <. ' »,t.. ^£¿Uji~.Iiv: »vi. :;up ¿oí Yiobf íí £vNO ' .:07fíóí;>,;>jütnoJ •• * ’o-oí. vo: . .if.brifim ’• b’.t. r.i. ti 70j}í3 i . jjdiii nol tobnLpu[> r xK- -•<* * .,.« f* V, tr- «x f\«•, T£' ’) r. íAi- # OH fIvflU twi 0‘-,i OO'J noL ¿ói. ¿1 4-í ÍQ 7:s# ;0C -i' •rl T’|i *p m/# -'i f**> i*1 ii*-/ *4 «-jv.•í -;¿*v .^4r‘ 7’'^ v